Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati, A Haber canlı yayınında yeni iktisat modelindeki son gelişmelerle ilgili açıklamalarda bulundu. Bakan Nebati, doların 18,40 liradan 11 lira bandına düştüğü gece piyasaya 40 milyar dolar sürüldüğü tezlerine karşılık verdi.

“BUNUN KANITLANMASI LAZIM”

Kelam konusu argümanları kesin bir lisanla reddeden Bakan Nebati, “Utanmadan ’40 milyar para yatırıldı’ diyorlar. Hani nerede bu para? Bunu kanıtlaması lazım. Ya yalancı ya da niyeti farklı. Pazartesi sonuçlar açıklandığı vakit ne yapacaksın.” diye konuştu.

Bakan Nebati’nin açıklamalarından satır başları:

Türkiye 19 yıldır AK Parti iktidarıyla büyük bir dönüşümü gerçekleştirdi. Ve Türkiye altyapısını tamamlamış seçkin ülkelerden bir tanesi haline geldi. Her anlayışta olduğu üzere bir çalışmayı en üst noktaya getirdikten sonra bunu güncellemeniz gerekiyor aksi halde karşıtı başlar. Tam Cumhurbaşkanımızın 2013’ten itibaren şunu söyler; Cari fazla vermememiz lazım, rekabet edilebilir kur olması lazım, sanayileşmemiz lazım ve bunu yaparken de dünyayla aramızdaki farkı süratle kapatmamız lazım. Bunun içinde yüksek faiz olmaması lazım. Artık o denli hazırlıyız ki yüksek faiz denen bir ortamda altının doldurulmuş bir modelle ortaya çıkması gerekiyordu ve inancı bu modele yansıdı. Çok süratli adımla imkanları gerçekleştirecek bir model oldu.

BU MODEL NASIL BİR FIRSAT ÇIKARACAK?

Cumhurbaşkanımız geçen hafta yaptığı toplantıda Türkiye İktisat modelini herkese dağıttı. Bu artık kamu malı. Önümüzdeki sürecin hangi yol ve usullerle yöneteceğini gösteren bir doküman oldu bu. Türkiye dış dünyada paranın bol olduğu devirde, 1 TL- 1 Dolar olsun diye tartışılıyordu, ithalat patlaması yaşandığı güzel bir ortamı yaşadı. Bu güzel ortamın optimal noktasıydı. İhracatın ithalatı karşılama oranı %56’lara düşmüş, dış borcu 450 milyar dolara çıkmış.

NEBATİ’DEN 20 ARALIK İLETİSİ

Altyapımızla bunu karşılayabilecek bir durumu sağladık. Dışardan taarruzlarda da artık kolay kolay oynayamıyorlar. 3 aylık süreçte hafızanızı tazeleyin. Hakikat olmayan ve daima bireyleri dövize yönlendiren, başta muhalefet olmak üzere geliyor gelmekte olan lafı. Ben de kullanmaya başladım. ‘Geliyor gelmekte olan’ bu model. Bu bireyleri çok süratli bir formda kanalize ettiler. Geçen pazartesi prestijiyle bu bitti. Zira çok değerli bir motifimiz var Türkiye’de. Taş üstüne taş koyan adeta ihtilal yapan insanı ortaya çıktı ve modeli kamuoyuna tabir etti. Kimilerinin şok yaşadığı bir gece oldu. Çok doğal olan, bireylerin dövizlerini bozdurarak adeta internet sitelerini çökerttiği bir gece oldu. 20 Aralık bundan sonra Türkiye’nin en değerli günlerinden birisi olarak anılacaktır. Türkiye’nin siyasal gelişimini gösteren en değerli günlerden bir tanesi oldu. 3 ay boyunca bu ülkenin iktisadını önemli bir formda kilitleyenlerin bir daha hayal kırıklığına uğradığı bir gece oldu. Hiçbir biçimde kimse devreye girmedi. Binlerce kişisel satıcı devreye girdi. O gece birbirleriyle adeta yarıştılar. Türkiye Cumhuriyeti ya da aklı başında bir ülke rastgele bir anda enstrümanını kullanır. Dünyada bütün MB’ler bütün kamu maliyesi araçları bu işler içindir. Türkiye’ye para siyaseti ile mali siyasetin birlikte yürüdüğü bütüncül bakış açısıyla uyumlu olduğu bir sürecin içindeyiz.

“TARİHİN EN UYUMLU SÜRECİ İÇERİSİNDEYİZ”

Bu takım bunu ortaya koydu. Cumhurbaşkanımızın belirlediği kurallar içerisinde oluşturuldu ve kamuoyuna hizmet edildi. Dünyada çağdaş idareleri belirleyenler halktır. Şayet geçmişten gelen bir iktidarsa ona nazaran bir karar vermek için tavrını geliştirir ve davranış stantlar. Bu davranışı sergilerken şunu tabir eder; Bana sav ettiğin tüm siyasetleri uygulamak üzere devletin gücünü sana veriyorum. 5 yıl boyunca seni izliyorum, izlemeye devam edeceğim. Benim düşündüğüm siyasetleri izlemeye devam edersen bir sonraki seçimde tekrar oyumu sana vereceğim. Seçmen şuna bakar. Artık bunun içerisinde Cumhurbaşkanımızın siyasetlerine her kurumun ahenk içinde olması lazım. Altını çizerek söylüyorum. Biz Cumhurbaşkanımıza inanıyorum. Millet inanıyor. Millet inandığı için o da yetkisini devretmiş. Bu yetkiyle biz, tahminen de tarihin en uyumlu süreci içindeyiz. Buradaki birinci adım finansal istikrarın sağlanması, inanç ortamının tecelli etmesiydi. Zira 3 aydır her türlü oyun oynandı.

ARTIK YENİ BİR ARAÇ GELİYOR: PROJE KREDİLERİ

Türkiye’nin makro iktisat göstergelerinde bu duruma düşeceğini kanıtlayacak hiçbir kanıt yok. Daha kıymetlisi Türkiye, dünya için en kıymetli müspet ayrışan, ayakları sağlam basan ülke. Nasıl oluyor da 3 ayda o düzeye geldi. Zira harp uygulandı. Finansal istikrar sağlanırsa, Türk toplumu dolarize olmaya meyilli bir toplum. Artık bu sağlandı. Önümüzdeki devir, daha inançlı, istikrarlı ve göstergelerin olduğu bir periyoda geliyoruz. Bundan sonrası bunun üzerine inşa edilecek olan, ihracatın artırılması, teknolojinin geliştirilmesi, katma bedelli eserlerin sağlanması bunun içinde selektif alanlarda ithalatın engellenmesi ve birçok adımın atılması lazım. Bankaların bilanço kısmına girerseniz kredileri görürsünüz. Artık yeni bir araç geliyor. Proje kredileri. Bir banka vermiş olduğu ferdi krediyi şayet verdikten sonra takip etme üzere bir dürtüsü varsa bundan sonra bizim belirlediğimiz alanlarda gerçekleştirilecek projelerin takip edilmesini sağlayacak imkanı vereceğiz.

Proje odaklı olacak. Al parayı istediğin üzere kullan git dolara keyfini sür. Ticari krediye gitmesi gereken paranın, yata, kata ya da dolara gittiğini gördüğümüzde, hangi ülke olursa olsun gerçek hedefe hizmet etmediğini anlarsınız. Proje olarak verdiğiniz krediyi sıkı bir halde takip edeceğiniz bir düzenek oluşturuyoruz. Biz kutsal olmayan gereksinimlere nazaran gerçekleştirilmiş, yeni eklemelerin de yapılabileceği, dünya örneklerinin alındığı ve içerideki dinamiklerin ahenginin sağlandığı bir model çıkardık.

“KRİZDE 12.7 MİLYAR DOLAR YATIRIM ÇEKTİK”

Aslında globalleşmenin Vuhan’daki bir hapşırıkla dünyanın gerçeği olduğunu gördük. Dünya global bir köy. Bu köyde Türkiye inanılmaz potansiyele sahip. Yabancı yatırımcı girişleri dünyada azalıyor, sıcak para azalıyor. Sizin sıcak parayla işiniz olmaması lazım, direkt yatırımlar lazım. Böylesine bir krizde Türkiye, 12,7 milyar dolar direkt yatırım çekmiş. Dışarısı Türkiye’nin nereye gittiğini görüyor. Ben daima optimist bir beşerim, lakin kendimi temkinli optimistlik, gerçekçilikten kopmadan, yanlışsız izleri takip ederek hakikat işler yapabilirseniz bunları yapabilirsiniz. 13 bin dolarları geçtiğiniz vakit gelişmiş ülkeler düzeyine çıkmış oluyorsunuz, bütün tahlilleriniz bunun üzerinden kıymetleniyor. Siz buraya kadar gelmişsiniz bir bakıyorsunuz dolar düşüyor. Niçin düşüyor. Bir bakmışız ihracatın ithalatı karşılama oranı %56. Türkiye üretmiyor. Tersine sizin katma bedeliniz dışarı akıyor. Buna karşı bir duruş sergilenmesi gerekiyordu. Bu duruş daima yükselip büyümede cari açığımızda yükseliyor. Bunun bir halde düzeltilmesi lazım. Biz tam işin doruğundayken 12,500 dolardayken patika değişikliği yaparak, Türkiye’yi orta gelir neslinden çıkarmaya çalıştık.

20 ARALIK’TA ALGI OPERASYONLARI ÇÖKTÜ

Bize müsaade vermediler. Artık bize kur hücumunda bulunamıyorlardı. Son dermanları vardı, içerideki bireyselleri harp tekniğiyle manipüle etmekti ona da biz müsaade vermedik. Algı operasyonları sonunda çöker, 20 Aralık’ta çöktü. Toplumsal medyada şöyle bir şey gelişmiş. Konuştuğunuz bir şeyi sağından solundan kırıp bir cümleyi çıkarıp 2 söz üzerinden toplumu yönetmeye çalışıyorsunuz. Tam toplum mühendisliği yapıyorlar. Algı operasyonlarının sürdürülebilirliği yok. Artık burada kullanılan usul yurt içi, yurt dışı Türkiye’nin dövizdeki artışın karşılığının olmadığını görebilecek beşerler. Finansal okur müelliflerini yönlendiren Türkiye’nin içindekiler.

FAİZ AÇIKLAMASI

Türkiye’de şu anda hükümette bulunan rastgele bir kişi bu işlerin köpürtülmesi için bir çaba gösterdi mi? Yapmayın kanmayın bu siyasal operasyondur diye bir duruş var. Ne dediler “faiz artırılmadan bu iş çözülmez.” Çözülür. Küçük yatırımcılara ziyan veren sizlersiniz. Sizler yaptınız. Birebir akşam MB başkanlığı yapmış bir kişinin, “Bu bir operasyondur, alım fırsatı doğmuştur. Aksine Döviz alın diyen beşerler oldu. Böylesi bir durum da siz hangi hakla, “efendim siz Haber verdiniz” 19 yıldır ülkeyi aldatmadı, aldatılanlardan olmadı da 3 ayda mı oldu? Son 3 ayda siyasi parti yöneticilerinden gazetecilere, önlerinde Prof. Dr. olanlara gidin dava açın. Onlar ne dediler, “swap mutabakatları yapıldı, döviz alın” Bunlar palavra bilgiler. Pazara kadar götürülen bilgiler oldu. Artık haydi bakalım.

“KİMSENİN KÜÇÜK YATIRIMCININ YAZGISIYLA OYNAMA HAKKI YOKTUR”

BDDK’nın seri formda hareket etmesini beklerim ben. Anında aldatıcı, spekülatif davalar açılması lazım. Hata duyurularında daha sıkı formda bulunması lazım. Kimsenin küçük yatırımcıların mukadderatıyla oynama hakkı yoktur. Nureddin Nebati karnı pak. Sayın Cumhurbaşkanımız 19 yıldır hiçbir vatandaşını yanıltmadı. Büyük yatırımcılara haber verdiler diye hiç konuşmasınlar. Tabi kamu kuruluşları her türlü enstürmanını kullanmakla mükelleftir. Bize diyorlar ki durun, MB hiçbir şeye karışmasın izlesin. Oldu canım. Kamu otoritesi hiçbir şeye karışmasın. Oldu paşam! Ee biz ne yapalım, manipülatif aldatıcı telaffuzlarda bulunalım siz bize karışmayın. Türkiye Cumhuriyet 3-5 kişinin telaffuzlarına susacak değil.

“MERKEZ BANKASI ŞEFFAFTIR”

19 yıldır net soru soruyorum. Hür piyasayla ilgili bir geri adım atılmış mı? Bizim Borsa İstanbul’umuz dünyanın en şeffaf yerlerinden birinci sıradadır. TÜİK’i de berbat hale sokmaya çalışıyorlar. 550 bin kalemde fiyat alıyor. Ayda 3-4 kere piyasadan fiyat alıyor. Buna müdahil olmanız buranın sayılarıyla oynamak için meczup olmak lazım. Hiçbir TÜİK lideri bu türlü bir şeye cüret edemez. Ya da Merkez Bankamız. Merkez Bankası şeffaftır. Bilançoları açıktır. Git oku bilgileri. Bu sayılar üzerinde oynama yapması, kamu otoritesinin farklı tarafa gitmesi mümkün değil. Demokratikleşmeyi içselleştirmiş bir toplum burası. Artık bütün bunları göz arkası edip birilerinin telaffuzuyla hareket edemeyiz. Hür piyasa iktisadı demek birilerinin istediği üzere at koşturması demek değildir. Türkiye’de can güvenliği, mal güvenliği, ırz güvenliği tartışılmaz. Bunlarla ilgili tartışma açan iktidar yerinde duramaz.

İktisat Haberleri