Birkaç gün evvel birinci sonuçları yayınlanan PRESECO çalışmasına nazaran ülkemizde de pandeminin birinci dalgasından sonra Kovid tedavi …

Birkaç gün evvel birinci sonuçları yayınlanan PRESECO çalışmasına nazaran ülkemizde de pandeminin birinci dalgasından sonra Kovid tedavi protokolüne giren “favipiravir” etken unsurlu antiviral ilacın, Kovid 19’da güzelleşmeyi hızlandırmadığı gösterildi. İlacın ABD’deki pazarlamasından sorumlu firmanın yürüttüğü ve geçtiğimiz yıl Kasım ayında başlatılan Faz 3 çalışmasının birinci sonuçları geçtiğimiz hafta açıklandı.
Favipiravir‘in Kovid-19’daki aktifliğine dair bilgileri “çift kör denetimli randomize çalışma” ile birinci defa ortaya koyan çalışmaya ABD, Brezilya ve Meksika’daki 38 merkezden, yaklaşık 1150 hafif-orta semptomlu Kovid hastası dahil edildi. Konutta ilaç tedavisi alan hastalar, klinik araştırmacılar tarafından uzaktan izlendi. Lakin favipiravir tedavisinin hastalığı güzelleştirmede bir avantaj sağlamadığı ortaya kondu.
“TEDAVİ PROTOKOLÜNDEN ÇIKARILMASINI BEKLİYORUZ”
İstanbul Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları Öğretim Üyesi ve Sıhhat Bakanlığı Koronavirüs Bilim Heyeti Üyesi Prof. Dr. Serap Şimşek Yavuz, “Favipiravir’le ilgili şimdiye kadar yapılan çalışmalar ya gözlemseldi, ya da az sayıda olay ile yahut plasebo kümesi olmayan küçük çaplı, heterojen hasta kümelerinin alındığı çalışmalardı. PRESECO ile ayaktan tedavi gören hastalar incelendi ve birinci açıklanan sonuçlara nazaran ilacın hastalığı tedavi etmede çok da aktif olmadığı gösterildi. Ülkemizde de tedavi protokolünden çıkarılmasını bekliyoruz. Şimdiye dek ilacı kullanmış bireylerde ise yan tesir açısından tehlikeli bir durum yok” dedi.
“RİSK GRUBUNDAKİLERDE BEN DE KULLANMAK ZORUNDA KALDIM”
Salgın durumlarında pandemik enfeksiyon tedavisinde, yine pozisyonlandırma ile kullanılan kimi tedaviler olabildiğini, elde hiçbir seçenek olmadığı için benzeri enfeksiyonlarda aktifliği ve güvenliği gösterilmiş ilaçlarla “kısmi aktiflik ihtimali” için yapılabildiğini söyleyen Prof. Dr. Yavuz, kelamlarını şöyle sürdürdü: “Ölümcül salgınlarda büyük çalışmaların sonuçlarını bekleyecek vakit olmadığı için bütün dünya bu ilaçları kullanmak durumunda kaldı. Hidroksiklorokin bunlardan biriydi, Avrupa ve Amerika’da kullanılan remdesivir bunlardan biriydi, favipiravir de bunlardan biriydi. Son 6 aya kadar Kovid’de tesirli bir ilaç yok diye daima söylüyorduk. Kullandığımız ilaçların ne kadar tesirli olduğunu bilmiyoruz da diyorduk. Bu, gizlenen bir şey değil. Fakat sonuçta ölümcül bir hastalıkla karşı karşıyasınız, kısmi bir aktifliği bile olsa, bilhassa risk kümelerinde bu ilaçları kullanmak zorundasınız. Bu çerçevede favipiravir’i ben de kullandım risk kümesi yüksek hastalarda. Yararı olabileceğine yönelik bilgiler olduğu için. Lakin genç, Kovid’i ağır geçirme riski olmayan hastalarda kullanmadım. Favipiravir ile ilgili şimdiye kadarki çalışmaların hepsi ya gözlemsel çalışma dediğimiz dezavantajlı çalışmalardı ya da heterojen hasta kümeleri ile yapılmış çalışmalardı. Bu bahisteki temel iki çalışmadan biri de bu PRESECO çalışmasıydı.”
“TAHMİNİM, İLACIN TEDAVİ PROTOKOL REHBERİNDEN ÇIKARILACAĞI YÖNÜNDE”
Bir başka çalışmanın da İngiltere’de yürütülen “PRINCIPLE” çalışması olduğuna işarete den Prof. Dr. Yavuz, “Onlar da Kovid’de tesirli olma mümkünlüğü diyelim yüzde 20-25 olan bu usul ilaçlarla ilgili bir çalışma yürütüyor. Favipiravir de var içinde. O da devam ediyor binden fazla hastayla. Bu iki çalışmada da oral verilen favipiravir ilacının erken periyotta ve ağır olmayan hastalarda, hakikaten de bu antivirallerin tesirli olabileceği birinci haftalarda kullanılarak inceleniyor. Bu nedenle buradan çıkacak sonuçlar bizim açımızdan çok güvenilirdi. Bu çalışmadan birinin birinci sonucu açıklandı bu hafta ve benim de başımdaki soru işaretlerini gideren bir çalışma oldu. Benim Bilim Şurası sözcüsü olmadığımı bir sefer daha hatırlatmak istiyorum. Bilim Heyeti üyesiyim ve Bilim Heyeti da bir bilimsel müracaat konseyidir. Biz bu ilaçları baştan beridir çok yakından izliyorduk. Her türlü çalışmayı, nerede ne çıktı, ne tıp gelişmeler oldu ilaçlarla ilgili, çok yakından izliyoruz, bu bilgileri de paylaşıyoruz. Lakin son analizde, salgının her türlü idaresi sıhhat otoritesi yani Sıhhat Bakanlığı’nın denetiminde. Benim iddiam, favipiravirin de tedavi rehberinden çıkarılacağı istikametinde. Zira bu çalışma bayağı güçlü datalar sundu” biçiminde konuştu.
“İLACI KULLANMIŞ OLANLARIN ENDİŞELENMESİNE GEREK YOK”
Prof. Dr. Yavuz, şimdiye dek tedavisinde bu ilacı kullanmış olan hastaların tasaya kapılmaması gerektiğini de söyleyerek şu açıklamayı yaptı: “Bu ilaç bedende birikip rastgele bir biçimde istenmeyen bir sonuca yol açabilecek bir ilaç değil. Kullanılan doz da çok yüksek bir doz değildi. Aslında çok çok daha yüksek dozları, RNA virüslerinin tedavilerinde, mesela Ebola’da kullanılıyor. Bu dozların 2-3 katı üstelik. Kovid’de kısa periyodik kullanıldığı için, bedende uzun vadeli istenmeyen tesirleri olması ya da ilaç birikimi üzere bir durum kelam konusu değil”
Bilhassa konutta Kovid tedavisi gören hastaların başına nazaran ilaç kullanmaması gerektiğini bir defa daha vurgulayan Prof. Dr. Yavuz, uyardı: “Hastalar çok çeşitli. Komorbiditesi olanlar var, hiçbir risk faktörü olmayanlar var. Herkes başına nazaran kan sulandırıcılar, vitaminler steroidler kullanmamalı. Riskine nazaran gerekiyorsa, tabibin verdiği tedavileri uygulamalı. Onun dışında semptomatik şikayetleri giderecek ateş düşürücüler, ağrı kesiciler dışında ilaç önermiyoruz”
“İYİ HABER, ARTIK AKTİFLİĞİ GÖSTERİLMİŞ İLAÇLAR VAR”
Pandeminin yarattığı çaresizlik nedeniyle bu stil tedaviler bütün dünyada kullanıldığını ve kimilerinin hala da kullanılmaya devam ettiğini belirten Prof. Dr. Yavuz, bir de düzgün haber verdi ve “Ama bunun da sonuna geldik. Yeterli haber bu, mesela yurt dışında kullanılan monoklonal antikorlar var. Onlar bilhassa erken devirde hayli etkililer. Ayrıyeten iki tane de antiviral ilacın yine erken devirde motamot favipiravir üzere oral bir halde kullanıldığında hayli tesirli olduğu, emniyetli çalışmalarla gösterildi. Şu anda temel sorun, alışılmış ki bütün dünyanın bu ilaçlara nasıl ulaşabileceği. Kovid’de tesirli olduğu gösterilmiş olan mesela Paxlovid, aslında SARS için bulunmuş bir ilaç. SARS denetim altına alındıktan sonra rafa kaldırılmış, çalışmalara kaynak ayrılmamış bir daha. Meğer o ilaç şu anda raflarda hazır olsaydı, çaresizlik içinde kalmadan biz o ilacı kullanılabilir hale gelecektik” dedi.
“ARTIK ÇOCUKLARIN DA BULAŞTIRICI OLDUĞUNU BİLİYORUZ”
Pandemideki son durumu da kıymetlendiren Prof. Dr. Yavuz, kelamlarını şöyle noktaladı: “Türkiye’de koronavirüs salgını seyrinde maalesef denetimsiz bir gidiş var. Zira olay sayıları hala yüksek ilerliyor. Elimizde yalnızca aşı var bu enfeksiyonun bulaşmasını azaltmak için. O da bu oranlarla engellenemez. Bir sorun bu. İkincisi, aşıların belirli bir mühleti var, ek doz vakti gelen herkes aşılamaya gelmiyor ve onlar da yeniden enfekte olabilecek kümeye katılmış oluyor. Enfeksiyon bu halde denetimsiz olarak yayılmaya devam ettiği için de vefatlar maalesef 200’ün altına inemiyor. Ayrıyeten maske aralık kurallarına hala dikkat etmemiz gerekiyor. Dışarıda diyelim ki açık havada bile olsa, kalabalık ortamdaysanız ve arayı de koruyamıyorsanız, iki metreden daha yakınsınız, oradaki beşerler aşılı mı değil mi bilemediğiniz için maske kullanmak zorundasınız. Ben bu türlü ortamlarda maskemi çıkarmıyorum. Yeniden toplu taşımada beşerler aşılı mı değil mi bilmiyorum ve çok kalabalık, arayı koruyamıyoruz, muhakkak maske kullanıyorum. Salgının başlangıcında okullar kapalı olduğu için çocukların bu kadar bulaştırıcı olabileceği bilinmiyordu. Çocukların da tıpkı oranlarda virüsü saçabileceğini biliyoruz. Aşı yaş kümesindeki çocukların aşılanması gerekiyor. Aşılı öğrencilerin çoğunlukta olduğu sınıflarda, benim de kızım var okula gidiyor, hiç meşakkat yaşamadılar. Bir çocuk hasta oldu mesela, başkalarına bulaşmadı ve çok hoş derslerine devam ettiler”
Haberler.com – Son Dakika Haberleri
Girişkenliğin ve cesaretin yüksek olduğu bir dönemdesin. Hedeflerine odaklanmakta kararlısın. Bugün, yeni projelere adım atma isteğin gün yüzüne çıkabilir. Enerjin etrafındakileri etkilerken, cesur kararlar alabilirsin. İletişim konusunda kendini ifade etme biçimin çok güçlü; başkaları senin fikirlerine hayran kalabilir. Önemli görüşmeler için uygun bir zaman. İlişkilerde samimiyet ve açıklık ön planda, hislerini rahatlıkla paylaşabileceğin bir ortam bulabilirsin. Sağlık konusunda da enerjin yüksek, spor ve aktivite için ideal bir gün. Ancak, aşırıya kaçmamaya özen göster. Kendine dinlenmeye de zaman ayırmalısın. Güçlü hislerle dolup taşacağın bu gün, isteklerini gerçekleştirme arzunla dolu.
Bugün içsel huzur arayışında olabilirsin. Duygusal dalgalanmalar altında yüzleşmen gereken bazı içsel meseleler olabilir. Sabırlı kalmaya özen göster; olaylara derinlemesine bakmak, yeni perspektifler kazanmanı sağlayabilir. İletişim alanında, sevdiklerinle olan bağların güçlenebilir. Onlarla paylaştığın duygu ve düşünceler seni daha yakın hissettirecek. Maddi konularda dikkatli olman gereken bir gün. Harcamalarını gözden geçirmen faydalı olabilir; gereksiz alışverişlere yönelmemen için kendine hatırlatmalarda bulun. Aynı zamanda, doğaya çıkmak, ruhunu tazelemen için harika bir fırsat sunabilir. Sanat veya el becerilerini kullanarak yaratıcılığını ifade etmek için ideal anlar yakalayabilirsin. Unutma ki, kendine ayırdığın zaman, zihnini ve ruhunu besleyecek.
Zihninde dönen düşünceler, hayallerin ve gerçeklerin arasında gidip gelirken, bugünkü enerjinin seni yaratıcı bir sürece yönlendirdiği bir dönemdesin. Sosyal çevrenle derin ve anlamlı diyaloglar kurmak, ruhunu besleyecek. Fikirlerin paylaşıldıkça güçlenecek; bu nedenle, başkalarının görüşlerine kulak vermek ve kendi düşüncelerini cesurca ortaya koymak faydalı olacak. Kısa yolculuklar, yeni insanlarla tanışma fırsatları yaratabilir. İçsel merakın seni sarmalayan dünyayı keşfetmeye itiyor. İletişim becerilerinin ön planda olduğu bu gün, net bir şekilde ifade ettiğin duyguların başkaları üzerinde etkili bir iz bırakabilir. Sevgi hayatında ya da yakın arkadaşlık ilişkilerinde düşüncelerini açıkça paylaşmak, aradaki bağı kuvvetlendirebilir. Her türlü bilgi alışverişine açık olman, seni manevi olarak zenginleştirecek ve hedeflerine bir adım daha yaklaştıracak. Dikkatini toplamak ve hedeflerine odaklanmak, seni daha ileriye taşıyabilir. Kendi potansiyelini anlaman için içsel bir yolculuğa çıkman tavsiye ediliyor. Kendine dön ve iç sesini dinle; bu pek çok sorunun cevabını bulmana yardımcı olacaktır.
Bugün duygusal derinliklerinle yüzleşme zamanı. İçsel huzuru bulmak için kendine biraz alan tanımalısın. Etrafındaki insanların ihtiyaçlarına yönelmek güzel, fakat unutma ki kendi ihtiyaçların da önemlidir. Aşk ve aile ilişkilerinde samimi ve açık bir iletişim, sorunları çözmekte etkili olacak. Duygusal bir bağ kurma arzusun artacak; belki de eski bir dostla yüz yüze gelmek, kalbinin derinliklerine inmeni sağlayabilir. Fakat dışa dönük olmaya dikkat et, zaman zaman içine kapanma ihtiyacı hissedebilirsin. Kendine karşı nazik ol ve duygularını akışına bırak. Kendi içsel yolculuğun, seni beklenmedik yerlere götürebilir; bu, yeniden başlayan bir şeyin habercisi olabilir. Yeniliklere açık ol ve serin kafanla kararlar almaya çalış. Sebat et ve kendine güven; ihtiyaç duyduğun destek, etrafındakilerden gelecektir.
Bugün, cesaretin ve karizman ile dikkatleri üzerine çekmeyi başaracaksın. İçindeki lider ruhu, iş ve sosyal çevrende yeni fırsatlar yaratmana olanak tanıyacak. Yaratıcılığın en üst seviyelerde seyrediyor; sanatsal projelere yönelmek ya da hobilerinle ilgilenmek için mükemmel bir zaman. Eğer seni endişelendiren bir konu varsa, açıkça ifade etme cesaretini bulmalısın; bu, ilişkilerini güçlendirecek ve daha derin bağlar kurmanı sağlayacak. Ancak, aşırı gurur ya da inat, potansiyel çatışmalara yol açabilir; esnek olmaya çalışmalısın. Güneş'in enerjisi seni beslerken, başkalarına da ışık saçmayı unutma. Bu süreçte, destek almaktan çekinme; arkadaşlarının ve sevdiklerinin desteği, seni daha da yükseklere taşıyabilir. Kendine güven, ancak mütevazı kalmayı da ihmal etme. Bugünün sonunda, belki de kendini, geçmişten gelen bazı sorunların üstesinden geldiğin için daha özgür hissedeceksin.
Detaycılığın ve titizliğin ön planda olduğu bir gün. İş ve sorumluluklarla ilgili konularda odaklanman gerektiği bir dönemdesin. Gün, pratik çözümler türetebileceğin fırsatlar sunabilir. Eleştirilerine dikkat et; çevrendekilerin duygularını göz ardı etmemek önemli. Ayrıca sağlığına özen göstermekte fayda var. Günün ilerleyen saatlerinde taze bir başlangıç hissi yaşayabilirsin; bu, yeni projelere yönelmek için güzel bir fırsat. Duygusal anlamda, sevdiklerinle iletişimini güçlendirme zamanındasın. Onlara olan desteğin, aranızdaki bağı daha da kuvvetlendirebilir. Unutma, küçük ayrıntılar büyük farklar yaratabilir.
Bugün sosyal ilişkilerin ön planda olduğu bir gündesin. Arkadaşlarınla ve sevdiklerinle keyifli anlar paylaşma isteğin artıyor. İletişim becerilerin, düşüncelerini ve hislerini etkili bir şekilde ifade etmeni sağlıyor. Bu da olumlu etkileşimler yaratacak. Ancak, başkalarının beklentilerine karşı duyarlı olmalısın; dengeyi korumak önemli. İş yerinde ya da sosyal ortamda, tasarım ve estetik konularına olan ilgini geliştirebilirsin. Yaratıcılığın, sanatsal projelerde dikkat çekmeni sağlayacak. Aniden gelen fırsatları değerlendirmek için açık ol; iç sesine güven. Aşk hayatında ise, romantizm ve tutku dolu anlar seni bekliyor; samimiyetin ilişkilerine derinlik katacak. Kendi isteklerine ve hislerine odaklanmalısın; içsel huzurun önemi bir kez daha kendini gösterebilir.
Bugün ruh halin oldukça derin ve karmaşık olabilir. Duygularının yüzeye çıkmasına izin ver ve içsel keşifler yap. Çevrendeki insanlarla olan ilişkilerinde sezgisel bir yaklaşım benimsemek, yanlış anlamaların önüne geçecek. Güçlü sezgilerin, karanlıkta parlayan bir ışık gibi rehberin olacak. Kendine olan güvenin artarken, başkalarına karşı da bir yardımlaşma isteği duyabilirsin. Ancak, geçmişte yaşanan olayların tekrar gün yüzüne çıkması bazı duygusal çatışmalara yol açabilir. Kendi duygusal sınırlarını korumak için gerekli önlemleri almayı unutma. İçsel dengeyi sağlamak için sanatsal bir ifade yolu bulabilirsin; resim yapmak, yazı yazmak ya da müzikle uğraşmak ruhunu besleyecek. Bazen, yalnız kalmak ve içe dönmek, duygusal yükleri hafifletebilir. Duygularını kabullenmek, ilerlemenin anahtarı olacak. Kendini yenilemeye ve dönüştürmeye açık ol.
Heyecan verici maceralara aç bir gün seni bekliyor. Sıcak ve samimi bir iletişim ağı kurmak için mükemmel bir zaman. Sosyal bağlarını güçlendirecek yeni insanlarla tanışabilir, ilham verici sohbetler gerçekleştirebilirsin. Eğitim veya bilgide derinleşme arzusu içindesin; bu süre zarfında yeni şeyler öğrenmek, ufkunu genişletmek için ideal bir dönem. Dışarı çıkarak doğanın tadını çıkarabilir, yeni yerler keşfetmek için kendine fırsatlar yaratabilirsin. Tutkularını takip etme isteği seni harekete geçirebilir, yeni projelere başlamak için cesaret bulabilirsin. İçsel huzur arayışında, meditasyon gibi ruhsal praktiklere yönelmek sana ferahlama sağlayacak. Unutma, yeniliklere açık olmak, senin büyüme ve gelişimini destekleyecek!
Disiplinin ve kararlılığının ön planda olduğu bir gün. Hedeflerine ulaşmak için gereken azmi hissedecek, adımlarını sağlam planlarla şekillendireceksin. İçinde bulunduğun durumlarla ilgili daha fazla sorumluluk alman gerekebilir; bu fırsatları değerlendirmezsen potansiyelini tam anlamıyla gösteremezsin.İş hayatında üstlendiklerin gelecek için sağlam bir temel oluşturacak. Yapmak istediğin projelere odaklan, detaylara önem ver. Duygusal ilişkilerde ise bir süre geri planda kalmayı tercih edebilirsin; bu, kendi içsel huzurunu bulmanda yardımcı olacaktır. Ailevi konular gündeme gelebilir, bu konularda kalp gözüyle bakmak ve empati göstermek faydalı olacak. Kendine zaman ayırmayı unutma; içsel dengeni sağlamak, çevrendekilere daha iyi destek olmanı sağlayabilir. Bu günde, olgun kararlar ve sağlam adımlarla ilerlemen, seni bekleyen fırsatları daha da yakınlaştıracak.
Duygusal derinliklerin peşinde bir yolculuğa çıkabilirsin. İçsel sezgilerinin güçlendiği bir dönemde, etraflarındaki insanlarla daha anlamlı bağlar kurma isteği ön planda. Hayallerin ve gerçekler arasında gidip gelirken, gerçekleri kabullenme yolunda ilerlemen faydalı olacaktır. Sanatsal yönlerin, yaratıcılığını besleyecek fırsatlarla açığa çıkabilir. Kendinle olan yüzleşmelerin, hem kişisel hem de ruhsal olarak sana yeni bir perspektif kazandıracak. Ayrıca, arkadaşlarınla paylaştığın anların değerini bilmek, sosyal hayatının zenginleşmesini sağlayacak. Zaman zaman kendini kaybolmuş hissedebilirsin; ancak içsel sesine güvenmek, doğru yolda olduğunu hissettirecektir. Unutma, hayallerin peşinden koşmak kadar, zeminde sağlam durmak da önemlidir.