Koronavirüsün Omicron varyantını keşfeden Güney Afrikalı bilim insanları, yeni varyantlara HIV enfeksiyonları üzere nedenlerle bağışıklık sistemleri zayıflamışylardaki mutasyonların mı neden olduğunu araştırıyor.

Araştırmacılar, Covid-19 virüsünün HIV enfeksiyonuna yakalanan lakin çeşitli nedenlerden ötürü tedavi olmak için ilaç kullanmayan bireylerin bedenlerinde aylarca kalabildiğini gözlemledi.

Cape Town’daki Desmond Tutu HIV Vakfı’na başkanlık eden Profesör Linda-Gayle Bekker, “Normalde bağışıklık sistemi virüsleri kısa müddette atar. Fakat bağışıklık sistemi baskı altındaki şahıslarda virüs aylarca bedende kalabiliyor” dedi.

Profesör Bekker’e nazaran,virüs bedende kaldıkça ürüyor ve mutasyona uğruyor.

Fakat bilim insanları çalışmalarını sürdürürken, esasen geçmişte ayrımcılığa maruz kalmış olan HIV hastalarını makûs duruma düşürmemeye çalışıyor.

Bekker, “Tedavi gören hastalarda, bağışıklık sisteminin olağana döndüğünü vurgulamak önemli” diyor.

Güney Afrika’daki hastanelerde, bilim insanlarının ilgisini çeken iki olay tespit edildi.

Bu yılın başlarında bir bayan hastanın testleri, hastanın neredeyse 8 ay koronavirüsten kurtulamadığını gösterdi. Bu mühlet içinde virüs en az 30 sefer genetik değişime uğradı.

Omicron varyantının varlığını teyit eden takımın lideri Profesör Tulio de Oliveira, İngiltere de dahil olmak üzere dünyanın öbür kısımlarında de buna emsal 10-15 olay bulunduğunu belirtiyor.

Profesör Tulio de Oliveira, “Çok seçkin görülen bir durum, lakin virüsün bağışıklık sistemi baskılanmış şahıslarda evrime uğraması makul bir açıklama” dedi.

Güney Afrikalı bilim insanları Omicron varyantının keşfinden sonra batılı ülkelerin süratle seyahat yasakları ilan etmesi üzerine toplumsal medyada büyük tenkitlere, hatta vefat tehditlerine maruz kalmışlardı.

Bu nedenle, ülkelerinin yahut Afrika kıtasının yeni varyantların çıktığı yer olarak görülmesine yol açacak tabirlerden kaçınmaya çalışıyorlar.

Güney Afrika hükümetinin Covid-19 istişare komitesinin eski lideri ve HIV uzmanı olan Profesör Salim Karim de, bağışıklık sistemi baskı altındaki hastalarla yeni Covid varyantları ortasında münasebet bulunmasının çok mantıklı bir tez olduğunu düşünüyor.

Karim, “Ancak kanıtlanmadı. Dört farklı kıtadan beş varyant çıktı. Afrika’yı günah keçisi yapmak olacak şey değil” dedi.

Bilim insanları, bağışıklık sisteminin zayıf olmasının birçok farklı nedeni olduğuna işaret ediyorlar. Örneğin Alfa varyantının ortaya çıkması İngiltere’de kanser tedavisi gören bir hasta ile ilişkilendiriliyor.

Cape Town’da Groote Schuur hastanesinde bulaşıcı hastalıklar kısmına başkanlık eden Profesör Marc Mendelson, “Diyabet, kanser, açlık, otoimmün hastalıklar, kronik tüberküloz ve obezite üzere öbür nedenlerden ötürü bağışıklık sistemleri zayıf olan çok sayıda kişi var” diyor.

Güney Afrika’da yaklaşık 8 milyon kişi HIV ile yaşıyor, fakat bunların yaklaşık üçte biri çeşitli nedenlerden ötürü ilaç kullanmıyor.

Telaş uyandıran Covid varyantlarının rastgele birinin Afrika’dan kaynaklandığı yolunda bir ispat yok, lakin Omicron üzere süratli yayılan bir varyantın Afrika’nın güneyinde apansız yayılması, hastalığın buradan kaynaklanmış olabileceği yolunda kuşkulara yol açtı.

Bilim insanları Covid ile HIV ortasında irtibat mümkünlüğünün, HIV ile gayretin pandemi nedeniyle birtakım bölgelerde ihmal edildiği bir periyotta, tüm dünyada bu husustaki eforları artırmasını umuyorlar.

Profesör Bekker, “Viral enfeksiyonların nasıl geliştiğini anlamak tüm dünyanın gereksinimi. Tahlil için şu anda elimizdeki en düzgün deva aşı olmak” diyor.

Afrika, aşılanma oranında dünyanın öbür bölgelerine karşı daha geride.

Güney Afrikalı bilim insanları, virüse uygun reaksiyon verebilmek için dört, hatta beş doz aşıya gereksinim duyan bağışıklık sistemi zayıf bireylere odaklanmak gerektiğini vurguluyorlar.

Profesör Karim’e nazaran, yeni varyantlar çıkma riskini azaltmak için dünyanın her yerinde buna öncelik tanınması gerekiyor.

Karim, “Bağışıklık sistemleri zayıf olanların aşılara karşılık verdiği anlaşılana kadar tekrar tekrar aşılanması, yeni varyantlar çıkması ihtimaline karşı en büyük korunma” diyor.