Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati, NTV Ankara İstihbarat Şefi Ahmet Ergen’in konuğu oldu. İktisat gündemiyle ilgili konuşan Nebati, Yeni İktisat Modeli’ni anlattı.Bakan Nebati “Ekonomide olağanlaşma ne vakit başlayacak?” sorusunu yanıtladı.

İKTİSATTA DÜZELME NE VAKİT BAŞLAR?

“Ekonomide olağanlaşmanın ne vakit başlayacak?” sorusunu yanıtlayan Bakan Nebati, “Son 3 günkü olan büyük dönüşümün gerek enflasyonda gerek başka alanlarda da süratli halde gerçekleştirileceğine inanıyoruz. Olumlu sonuçlarını, süratli değişimi yaza kalmadan göreceğiz” diye konuştu.

“KENDİ İMKANLARIMIZLA BU HALE GETİRDİK”

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın açıkladığı kur muhafazalı vadeli TL mevduatı sisteminin akabinde doların bir gecede yüzde 33 kaybetmesiyle ilgili konuşan Bakan Nebati, “Türkiye’ye gerçekleştirilen ekonomik akınlarda kullanılan en kıymetli araç sıcak paraydı. Biz sıcak para üzerinden üzerimizde oyun oynanmasının yolunu kapatıyoruz. Dövizin 18 liralara kadar gelmiş olmasından cumhurbaşkanımızın ortaya koyduğu manifesto ve önlemler paketiyle 3 günde Türkiye’nin ortamını kendi imkanlarımızla bu hale getirdik. Yüksek faizin tahlil olduğunu söylenenlere tokat üzere bir karşılık oldu.” sözlerini kullandı.

Bakan Nebati’nin açıklamalarından satır başları;

“BAZI ŞEYLERDEN VAZGEÇMENİN VAKTİ GELDİĞİNE İNANIYORUZ”

Ekonomik çıkmazlardan kurtulmanın bir yolu olması lazım. Herkes kendi ekolü içerisinde ilerliyor. O ekollerde bazen değişmeler oluyor. Hâkim güçler var, bu güçler zenginleşirken öbür tarafta gelişmemiş ülkeler var. Gelişmiş ülkelerde zenginlik, israf, birçok sorunun çözülemediği yapı; gelişmekte olan ülkelerde de hükümran güçlerin kendilerine öğrettikleri yolun denenmesi noktasında ortaya koyulan bir kavramlar seti. Biz, bize öğretilmiş şeyleri yapmaktan vazgeçmenin vakti geldiğine inanıyoruz.

TÜRKİYE İKTİSAT MODELİ

Yüksek cari açığın temel nedeni yurtdışından gelen sıcak para ya da açık borçlanma. 8 yıldır borçluluk oranıyla ilgili gayret sürülüyor, mihenk taşları yavaş yavaş döşeniyor. Lakin öğretilmiş şeyler içinde maalesef geri adımlar atılmak zorunda kalındı. Artık biz diyoruz ki yeni bir ekonomik model öğrenelim. o denli bir model olsun ki Türkiye’yi kapsasın, iç dinamikleriyle bütünlük arz etsin, herkesin anlayabildiği ve toplumun, tüm kuruluşların temelinde bir şey söyleyelim dedik. Bu söylenenin altyapısının doldurulduğu, isminin de Türk iktisat modeli olarak nitelendirilen bir yapıya dönüştü.

“TOPLUMUN BENİMSEDİĞİ BİR MODELİ ORTAYA KOYUYORUZ”

Pekala neden Türkiye modeli? Çin devasa nüfusu ve birinci periyottaki sıkı kısıtlamalarıyla ihracat odaklı çalışan ve bugün dünyanın iktisat güçlerinden biri haline gelen bir ülke. G. Kore’de de ihracata dayalı bir büyüme stratejisi var. Çekya şu anda tıpkı şeyi uyguluyor, Polonya kıymetli bir örnek. Bunlar da ihracat odaklı adımlar atıyor. Türkiye modeli denmesinin sebebi şu: Biz Çin, Güney Kore değiliz. Demokratik gelenekleri olan, özgür piyasa iktisadına bağlı olan, bu geleneğini sürdüren, toplumun benimsediği bir modeli ortaya koyuyoruz. Altyapısını tamamlamış, lojistiğini gerçekleştirmiş ve dünya pazarlarının merkezi pozisyonunda olan bir ülke Türkiye. En değerlisi de bunu yapabilmesi için de bu altyapıyı geliştirirken göstermiş olduğu insanüstü muvaffakiyetler.

“20 YILDIR GELİŞTİRİLEN BİR YAPI VAR”

Modelimiz, yüksek ihracata dayalı, cari açığı azaltıcı ve refah düzeyinin toplumun tamamına yansıtıldığı bir modeldir. Bu modelde biz bir yüksek teknoloji üssü, büyük sanayi bölgeleriyle her türlü muhtaçlığını yakın etrafına de sağlandığı bir üs olmak istiyoruz. 20 yıldır geliştirilen bir yapı var. Bu yapı, Türkiye’nin endüstride bir tık daha üstüne çıkabileceği altyapıyı hazırladı. İki; beşerler, teşebbüsçüler, bireyler bu yapının nasıl işlediğini gördü. Üçüncüsü, dünyaya çok önemli bir açılma gerçekleştirdik. Türkiye’nin yakın pazarlar ve hâkim güçler açısından vazgeçilmez bir ülke olduğunun anlaşılmış olması, cumhurbaşkanımızın uğraş kararlığı, bu kararlılıkla bir arada altyapının çok süratli biçimde ahenk sağlayacak adımların atılmasında güçlü bir temel olmuş olması.

“TEŞVİKLERDE BULUNUYORUZ”

Gelişmekte olan ülkelerin temel sorunlarından biridir sıcak para. Giderken yapacağı tahribatlara ait bir öngörü yok. Ülkelerin iktisadını sarsacak bir güce sahip. Ülkenin üretimini, katma pahasını alıp götürüyor. Biz sıcak para yerine direkt yatırımın gelmesini istiyor ve bunun için teşviklerde bulunuyoruz.

“TOKAT ÜZERE BİR YANIT OLDU”

Türkiye’ye gerçekleştirilen ekonomik akınlarda kullanılan en değerli araç sıcak paraydı. Biz sıcak para üzerinden üzerimizde oyun oynanmasının yolunu kapatıyoruz. Dövizin 18 liralara kadar gelmiş olmasından cumhurbaşkanımızın ortaya koyduğu manifesto ve önlemler paketiyle 3 günde Türkiye’nin ortamını kendi imkanlarımızla bu hale getirdik. Yüksek faizin tahlil olduğunu söylenenlere tokat üzere bir yanıt oldu.

Sıcak paraya karşı direkt yatırımı çekecek bir model yeni iktisat modelimiz. 2013’lere geldiğimizde cari açık tavan yapmış, TL’nin bedeli yükselmiş, borçluluğumuz artmıştı. Biz diyoruz ki düşük cari açık ve yüksek büyümeyle kâfi ve risksiz bir yapıyı gerçekleştirmiş olacağız. Bunu yaparken 19 yıldır inşa ettiğimiz bir Türkiye’nin temelleri, altyapısı bitti. Onun üzerindeki yolculuğumuzla halletmiş olacağız biz bunu. Endüstriye biz yüksek teknoloji eserleri olmak kaydıyla takviye vereceğiz.

“ÜÇ GÜNDE FİNANSAL İSTİKRARI SAĞLADIK”

Bir yeni enstrüman geliyor: Proje kredileri. Bunların hem tüm bankacılık hem de kamu idaresi açısından takip edileceği bir hale geldi. Bunu yaparken de rekabet gücü yüksek olan kesimleri seçeceğiz. Bizim bu atılımla yapacağımız şey finansal istikrarı sağlamak. Biz bunu 3 günde sağladık cumhurbaşkanımızın manifestosuyla. Türkiye şu anda özgür piyasayı, demokrasiyi, kambiyo rejimini nasıl içselleştirmişse rekabeti de içselleştirmiş durumda. Savunma sanayiinde yüzde 80’lere kadar bağımlılıkla hareket eden dal bugün yüzde 20 bağımlılığa düşmüş durumda.

YENİ MODELDE KAYNAKLAR NASIL KULLANILACAK?

Biz ülkenin altyapısını gerçekleştirdik. Sizi heyecanlandıracak örnekler göstermek istiyorum. Bu ülkede ne yapılmadı ki? Onun için heyecanlıyız. Bu model özgün bir model.

6 bin km’den 28 bin km’ye çıkmış bir bölünmüş yol ağımız var. Sizce bir 28 bin km daha yapacak mıyız? 6 bin bile yapmayacağız tahminen zira gereksinim kalmadı. Bundan sonraki gereksinim yenilenme ve bakım masraflarıdır. 50 km’lik tünel ağımız vardı 2002’de. 1 km’lik tünelin imal müddeti aylar, yıllardı. Çok tünel muhtaçlığımız kalmadı. 26’dan 56’ya çıkmış havalimanı sayısı, 60-61’e çıkacak. 61’den sonra havalimanı projesi niçin olsun? Gereksinimimiz yok.

Yenilenebilir güç yüzde 54’lerde. Doğal gazımız geliyor. Şu anda rezervler muhakkak. Mevcut rezervlerle Türkiye’nin 2023’ten itibaren kullanacağı doğalgaz ve bu doğal gazın getirisi var. Her alanda gereksinimin bitişi var. Her şey hazır. Artık OSB’lerin yanlarında devasa sanayi bölgeleri düşünüyoruz. 19 yıllık bir maratonda gerideki koşucunun bana verdiği bayrakla daima birlikte koşturuyoruz. Değişmeyen biri var, sayın cumhurbaşkanımız.

Selektif manada proje bankacılığının gerçekleştirildiği, her alanda üstün nitelikli katma kıymeti yüksek alanların devletçe desteklendiği… Bu önlemler paketi bugün sürece girmeye başladı. Yeni önlem paketleriyle piyasayı öylesine şaşırtacağız ki o son 3 ayda Türkiye’deki psikolojiyi karamsarlığa dönüştürenlerin kaçacakları yer bulamayacakları bir periyoda giriyoruz.

Gündem